الشيخ المنتظري
357
درسهايى از نهج البلاغه ( فارسي )
و اراده است ، و جمله عطف بر « فينة الارشاد » است ، اصل جمله به اين شكل است : « و الآن عباد الله فى انف المشيّة » اى بندگان خدا شما در امكان تجديد اراده و خواستن هستيد ، همين حالا مىتوانيد تصميم بگيريد ، همين حالا مىتوانيد توبه كنيد و به سوى خدا باز گرديد ، « و انظار التّوبة » و در مهلت توبه ايد ; شما الآن در فرصتى هستيد كه مىتوانيد توبه كنيد ، پس اين فرصت را غنيمت بدانيد . « و انفساح الحوبة قبل الضّنك و المضيق » اى بندگان خدا شما در حال وسعت و پيش از قرار گرفتن در تنگنا هستيد ، و اين يك فرصتى است كه بايد غنيمت بدانيد . « انفساح » به معناى وسعت و گشادگى است ، « حوبة » به معناى احتياج و حاجت است ، و « ضنك » به معناى تنگناى مرگ است . فرموده است : تا زمانى كه از نظر حاجت در وسعت و فراخى هستيد و تا دستتان باز است ، و قبل از آن كه در تنگناى مرگ قرار بگيريد ، هر تلاشى كه مىخواهيد براى آخرت خود انجام دهيد ، « و الرّوع و الزّهوق » اينها عطف بر « قبل الضّنك » هستند ، يعنى و پيش از آن كه ترس بر شما مستولى شود ، و پيش از آن كه روح از بدنتان خارج شود . « و قبل قدوم الغائب المنتظر » و پيش از آن كه غايب منتظر بيايد فرصت را غنيمت بدانيد . مقصود از « غائب » مرگ است ، « منتظر » هم اسم مفعول از « انتظار » است ، « غائب المنتظر » يعنى آن غايبى كه در انتظارش هستيم ، پيش از آمدن مرگى كه فعلا غايب است و منتظر آن هستيم . « و اخذة العزيز المقتدر » و پيش از آن كه خداوند غالب و قدرتمند شما را بگيرد و به قيامت بكشاند ، فرصت را غنيمت بشمريد و براى آخرت خود عمل كنيد . مقصود اين است كه از اوقات خود ، از سلامتى خود ، از مال و ثروت خود ، از اين كه به شما مهلت داده شده و هنوز زنده هستيد و . . . به نفع آخرت خود استفاده كنيد و اعمال صالح انجام دهيد . مرحوم سيّد رضىّ در ذيل اين خطبه نقل كرده است كه :